Home | Mijn achtergrond | Zakelijke aspecten | Blogs | Links & literatuur | Contact & route | facebook
Blogs

juli 2021

Ben je bereid het monster van de angst aan te kijken?



“Nou, ik wil er gewoon vanaf. Ik wil dat gevoel gewoon niet meer!” zegt Meisje. “Oké, eens kijken hoe sterk je bent en hoe graag je van dat rotgevoel af wilt komen.”
Lees meer...


Ik pak een dik sisal touw van een meter of drie en leg aan de uiteinden een dikke knoop. Stevig genoeg om niet te ontglippen. Ik de ene knoop, Meisje de andere knoop. Tussen ons in leg ik een zwarte mat ter grootte
van een kleine hoepel.

“Kijk dat zwarte daar, dat is het, daar ligt je rotgevoel.” Meisje pakt het touw achter de knoop met beide handen en zet zich schrap. Ik doe aan de overkant hetzelfde. “Trekken maar, al wat je kan!” Beiden trekken en rukken we, wiebelend gaan we heen en weer. Meisjezet zich schrap en worstelt. Ze probeert weg te komen van de zwarte cirkel op de vloer. Ik trek nog net wat harder en ze schuift richting het midden. Hoeveel seconden staan we daar nu te worstelen, tien, dertig.. of een minuut? Ik zet al mijn kracht in en voel mijn armen. Het lukt haar niet om weg te komen uit het midden.

“He daar, jij aan de overkant..wat kun je nog meer doen om er vanaf te komen?”

En plots voel ik me achterover duikelen want ze laat het touw los! “Whoehaa, goed, nu ben je vrij en kun je gaan!” Ze lacht: “Ik kan het gewoon loslaten”. Ik krabbel overeind. We lachen samen. “Ik heb er zere armen van” zegt Meisje. “Ja, dat kost veel energie...steeds willen dat het er niet is en het is er toch. Dat gevecht kost tijd en energie.”

En die energie gaat ten koste van de leuke dingen die je wilt doen, de doelen die je voor ogen had. Meisje wil iets moois bereiken, maar de angst om uit te reiken, gesymboliseerd door de zwarte mat, houdt haar tegen.

Met volle angst vooruit
“Face your fears and do it anyway,” komt in me op. Straks stuiter ik ook op een zwart matje bij het verzenden van dit schrijven... “Wat vindt de lezer ervan? Is het wel interessant genoeg? Waarom doe ik dit eigenlijk?” Ik denk aan al die keren dat ik bang was me uit te spreken.

De mooiste herinneringen heb ik toch aan de momenten dat ik het juist wel deed. Wanneer ik me wel kwetsbaar durfde opstellen. Toch dat persoonlijke pijnlijke verhaal delen of echt eerlijk zijn over mijn behoeften. Of datgene doen waarvan ik dacht dat ik het echt nooit zou doen, zoals parachute springen. Daar had ik moed voor nodig en de moed om mijn angst aan te kijken.

Ook al vind ik het iedere keer spannend om hetgeen ik schrijf online te zetten, ik weet dat ik het zal doen, met hulp van bovenstaand zinnetje: “Met volle angst vooruit.”

Hoe belangrijker je het vermijden van de angst vindt des te banger je voor de angst wordt. En de vicieuze cirkel van angst voor de angst is daarmee zo rond als een hoepeltje.

‘Je kunt niet genezen van wat je niet voelt’ Edith Eger
Iemand die van haar angsten en wonden haar werk heeft gemaakt is Edith Eger. Ze is inmiddels een geliefd en gevierd psychotherapeut. Ze overleefde de verschrikkingen van het concentratiekamp. Het gevecht dat ze leverde met haar gevoelens wordt duidelijk in haar boeken. Ze leert je om je slechtste momenten te zien als je beste leermeester.

Ze is tweeënnegentig als ze haar eerste boeken uitgeeft.

“We kunnen het lijden niet wegnemen, we kunnen niet veranderen wat is gebeurd; maar we kunnen er wel voor kiezen om het geschenk in ons leven te vinden. We kunnen zelfs leren om de wond te koesteren.”

Ze is een Geschenk voor mij, want ze geeft me het juiste voorbeeld. Ze verkent in haar verhalen de “gevangenissen van de geest”. Ze nodigt je uit gevoelens niet te vermijden, maar erbij te gaan zitten, ze gezelschap te houden. Zodat je op het goede moment er een besluit over kunt nemen: laat ik het los of heeft het nog mijn aandacht nodig. Wellicht het belangrijkste in mijn dagelijkse werk met groot en klein is: het naar de pijn toe bewegen in plaats van ervan weggaan.

Hoe worstel jij met vermijden en controle houden?
Vaak is het ook gewoon prima om bepaalde gevoelens te vermijden of voor een tijdje te parkeren. Want dat hoort bij ons mensen. Het helpt je om verder te komen en op een veilige plek of een later moment je aandacht erop te richten.

Ik doel op de keren dat het je echt in de weg zit. De keren dat je in gevecht bent met jezelf. Meisje laat met het trouwtrekken zien hoeveel energie daarin gaat zitten. Als het je in de weg zit gelukkig te zijn en je geen keuze meer kunt maken, durf je dan het touw los te laten? Durf je te kijken en te relateren met het donker waar je van weg wilde?

Het goede nieuws is, als je het durft toe te laten, dan zul je de illusie erin ontdekken, want meestal gaat het over iets wat allang gebeurd is. Dan blijkt dat het donker ook gewoon eens heel licht kan zijn.

Interview met Edith Eger
https://www.youtube.com/watch?v=Cwdo8_qwjog
De keuze en Het Geschenk van Edith Eger 



juni 2021

(H)echte verbinding in de nachtelijke uurtjes



Terwijl ik bijna in slaap val op deze donderdagnacht hoor ik de slaapkamerdeur voorzichtig opengaan. “Mam, kom je even bij me liggen, ik lig al uren wakker..” Een paar stappen verder in het donker kruip ik bij haar in bed. Ze duikt in mijn armen, haar hele lijf trilt en siddert. Het trillen houdt 10 seconden aan, dan een pauze en een volgende 10 seconden. Dit herhaalt zich een minuut, misschien twee? “Ik laat het even helemaal gaan,” zegt ze. “Ik heb voor dat laatste examen natuurkunde toch ineens zoveel stress.”
Lees meer...


“Ach meisje toch, laat maar lekker gaan.” Een paar trillingen verder valt ze in mijn armen in een diepe slaap. Heerlijk om te voelen hoe ze zich overgeeft en ontspant. Ik besef dat het een tijdje geleden is dat ze me vroeg om bij haar te komen liggen.

Beven en trillen is een hele natuurlijke manier om stress te ontladen. Jonge kinderen en dieren doen dit meestal automatisch als een reactie op een stressvolle gebeurtenis. Maar zo jong is ze niet meer met haar 18 jaar, mooi dat ze dit nog niet heeft afgeleerd. Tegenwoordig kun je daar een cursus voor volgen genaamd TRE, Trauma and Tension, Releasing Exercises. Ik ga eens onderzoeken of ik spanningen net als zij zo gemakkelijk kan laten gaan.

Deze week hoort dochter over de uitslag van haar examens, dat zal weer even bibberen zijn. De verwachting is dat ze binnen een paar maanden zal studeren in Maastricht. Dat is wel aardig wat extra stappen bij me vandaan. Maar ik hoor ook dat de nachttrein van Maastricht naar Utrecht er misschien komt. Dan hebben we mogelijk toch een snelle nachtelijke verbindingsmogelijkheid.

Ze is mijn derde kind, daar ga je anders mee om

Ik zal onze intimiteit missen en denk aan de vele keren dat ik bij haar lag om samen in te slapen. Iedere avond papa of mama bij haar tot ze in een diepe slaap viel. Toen ze ongeveer 10 jaar oud was zei ze op een goede dag: “Ga maar mam, ik kan het nu wel alleen.” Tien jaar lang had ze haar armen en benen om mij heen geslagen. Een duim in de mond, de andere hand bij mijn oor, om vervolgens mijn oorlel niet meer los te laten.
 
Vrienden en familie hadden commentaar: “Je verwent haar te veel, daar kom je nooit meer vanaf van dat samen slapen.” Dat bleek niet het geval.

Hoe anders was ik bij mijn oudste dochter. Bij haar sloop ik als een kat op jacht de kamer uit. Stress had ik ervan als ze niet wilde slapen. Geïrriteerd en boos was ik dat ik bij haar moest blijven, omdat ze niet wilde of kon slapen. Ik gaf me destijds nog niet over aan de natuurlijke behoeftes en verlangens van mijn kind. Ik had nog niet de flexibiliteit om zo mee te bewegen. Bij mijn derde wist ik beter dat alles weer voorbij zou gaan. Ik genoot ervan dat ze zoveel en innig contact met ons ouders wilde. En genieten doe ik nog steeds, als ze me als 18-jarige in haar bed uitnodigt. Zo herinner ik me graag haar laatste examen.

Jongste dochter is veilig gehecht. Ze maakt van haar hart geen moordkuil. Ze vraagt zelf om wat ze nodig heeft en vertelt wat ze op haar hart heeft. Ze heeft lange intieme vriendschappen, waarmee ze vol verve conflicten aangaat, wetende dat het opschoont en dat het op te lossen is.

Wie veilig gehecht is, kan goed intiem zijn en ook goed op eigen benen staan.
 
Veilige gehechtheid is weten dat er iemand achter je staat
 
Bij mij duurde het lang om dat te mogen ervaren. In mijn jeugd was er veel onveiligheid. Mijn moeder die door vele depressieve perioden niet achter haar kinderen kon blijven staan. Vaak waren de rollen omgekeerd en zorgden haar kinderen voor haar. Daarnaast had ik een vaak wanhopige vader met losse handjes. Onveiligheid was voor mij gek genoeg veiliger dan veiligheid.

Pas veel later ontdekte ik dat ik een KOPP-kind was; een Kind van een Ouder met Psychiatrische Problemen. Maar in die tijd was daar nog geen naam en geen zorg voor. Nu gelukkig wel en niet alleen voor de kinderen, ook als volwassene blijf je een KOPP-kind.

Veiligheid ervaren en me goed leren hechten heb ik pas op latere leeftijd kunnen leren. Door lange vriendschappen, liefdevolle leraren, knappe therapeuten en niet als laatste door de vele jaren met mijn lieve man. Met een gedeelde eerste plaats voor mijn prachtige dochters. Van mijn kinderen leerde ik het meest over de kwaliteit van het contact.
 
Door steun te krijgen leer je op jezelf te vertrouwen.
 
In mijn werk als therapeut heb ik me gespecialiseerd in hechtingsproblemen. Ik ken de gevolgen van grote hiaten in de hechting door problematiek bij ouders, kinderen in pleeggezinnen en adoptie. Maar ook een moeilijke bevalling, stress tijdens de zwangerschap of een vechtscheiding. Veel kan eraan bijdragen dat de bouwstenen van de hechting niet goed gestapeld liggen.

Kinderen die het alleen gaan doen, hebben geen vertrouwen in de ander opgebouwd en daardoor ook geen vertrouwen in zichzelf. Ik ben ervan overtuigd dat veel DSM-5 diagnoses te herleiden zijn naar een verstoorde hechting.

Gelukkig zijn er de laatste jaren mooie therapieën ontwikkeld en is herstel mogelijk. Ik denk aan de Fase-therapie die ik ooit leerde van Anniek Thoomes Vreugdenhil. In deze therapie voor kinderen bouw je stap voor stap de bouwstenen van een veilige hechting op. Ouders, pleegouders, verzorgers zijn hierbinnen mijn co-therapeuten. Zij doen het belangrijkste werk thuis met hun kind. Dankbaar voel ik me dat ik dit mooie proces van herverbinden mag begeleiden.

Herhaling van hetzelfde is daarin belangrijk. Ervaren dat de ander steeds weer beschikbaar voor je is. Daar dacht ik dus aan toen ik mijn 18-jarige in mijn armen sloot. Opvoeden en goed hechten is een proces van vele, vele herhalingen. Dat maakt het ouderschap dan ook een onderschatte zware taak.
 
TRE zie  tre-nederland.nl.
KOPP zie https://www.kopp-kind.nl
Fasetherapie zie  https://www.hechtingsproblemen.nl
 
Een inspirerend boek waar je als ouder veel erkenning en support uit kunt halen is: Een kind dat zich veilig voelt van Kent Hoffman.
 
Een prachtig boek voor volwassenen over hoe hechting leegte overwint: Bestaansleegte van Monique Verheij.



mei 2021

“Hallo Huis! Ik ben er weer!!”



Afgelopen zaterdagmiddag, mijn groene stadsfiets is beladen met brood en bloemen.
Ik ben bijna thuis en passeer mijn buurvrouw van net om de hoek met voor en achter op haar fiets een kind. Ook zij naderen hun huis. Tien meter verderop stap ik van mijn fiets als ik een van de kinderen hoor schallen: “HALLO HUIS, ik ben er, wij zijn er weer!!”
Lees meer...


Ik voel me blij, wat een heerlijke boodschap voor het huis, het huis zal blij zijn om zo begroet te worden. “Hallo huis, ik ben er weer,” zeg ik als ik de sleutel omdraai in de rode deur om vervolgens mijn heerlijke huis binnen te stappen. Ik krijg plots het besef dat mijn huis mij ziet aankomen en ziet hoe ik mijn fiets aan de kabel leg. Huis ziet dat het zaterdag is, de dag waarop ze (ik dus) het bekende ritueel doet. Naar het Janskerkhof voor bloemen en voor het weekendbrood naar de beste bakker.

Huis is blij op zaterdag want dan krijgt Huis verse bloemen. Deze zaterdag 10 pioenrozen, het zijn Toverballen omdat ze zo mooi van kleur veranderen. Op de keukentafel knalroze lathyrus. Maandag beginnen de examens voor jongste dochter en dan is het fijn als Huis vrolijkheid en kleur kan geven aan een spannende week.

Als de muren van Huis konden spreken zeggen ze deze zaterdag: “Dankjewel Liesbeth, ik voel me een stuk beter. Fijn dat je dit voor me hebt gedaan!”

Het leven van de Dingen

Kinderen ervaren dat de dingen leven. ‘Hallo huis, hallo bed, hallo beer, hallo plant, dag mooie steen…’ Voor mij als kindertherapeut al 20 jaar mijn dagelijkse praktijk. Mijn werkzolder is gevuld met dingen die tot leven komen.

De dingen spreken zo hun eigen taal. De grote knuffelgiraffe die zo boven alles uitkijkt spreekt een andere taal dan de kleine muis. De dingen die tot leven komen doen belangrijk werk in het proces. Ze vertegenwoordigen allerlei gevoelens, hulpbronnen of steunpilaren.

Mijn gedachten gaan uit naar een jong volwassen vrouw bij mij in de praktijk met een hulpvraag rondom veiligheid. Ze maakte van stokken en doeken een box. Een box als symbool voor veiligheid. Het zorgen voor baby’s was voor deze vrouw een bron van vreugde. In het contact met de kinderen ervaarde ze rust en zekerheid. De begrenzing van de box betekende voor haar veiligheid. In een monodrama kwam de box tot leven. De box sprak: “Je kunt altijd naar me toe komen, hier ben je veilig”.
Door te zorgen voor de kleintjes zorgde ze ook voor zichzelf. Ze had als jong meisje veel onveiligheid gekend. Deze box zal ik niet snel vergeten.

Met kinderen en jongeren maak ik in mijn werk al jaren gebruik van symbooldrama en psychodrama. Door de lessen van Marijke Arendsen Hein ontdekte ik dat het spelen ermee net zo goed met volwassenen kan. In mijn opleiding voor psychodrama laten we de Dingen spreken. Het is soms makkelijker om een stille getuige te vragen hoe het er vroeger bij jouw thuis aan toeging. Een stille getuige, dat kan het huis zelf zijn, maar ook de klok aan de muur die alles dag en nacht kon volgen, ieder moment.

Welk Ding mag voor jou gaan spreken?

Ben jij je bewust welke dingen voor jou mogen spreken? Ben jij je bewust van de bezieling van de dingen? Zoals het kleine vergeelde bijbeltje dat altijd een opvallend plekje krijgt in mijn boekenkast. Gekregen van een goede vriend die tientallen jaren geleden uit het leven stapte. Ik kijk er eigenlijk nooit in. Maar nog altijd spreekt het boekje voor de vriend. Ik koester het.

Welk Ding raakt jou of zou je wel eens wat willen vragen? Je huis van lang geleden, je huisdier of die oude vaas van je oma? Dingen leggen net zoals jij een reis af in het leven. En zo raken ze bezield.



april 2021

Als je je met Zorgeloosheid kunt omringen…



Afgelopen zaterdag, het Twentepad op, wat kilometers wegstappend met mijn lief. Onthaasten en lummelen in de hotelkamer, telefoons op stil, boek en krantje op tafel. Heerlijk dineren zonder de afleiding van hotelpersoneel en gasten. Op prettige afstand van anderen, in prettige nabijheid van elkaar. Ontzorgen en onthaasten van een drukke werkweek.

Ontzorgen van onze inmiddels volwassen kinderen waar we dol op zijn, waar we nooit over uitgepraat raken, waar we nog steeds veel voor doen en waar we ook zo onze zorgen over kunnen hebben.
Lees meer...


Op een bankje waar mijn voeten de grond net niet kunnen raken schop ik mijn looplaarzen uit en laat ik mijn benen bungelen, zonnetje, fris windje om mijn hoofd.

Wat wil jij nu komende vijf jaar?

Deze vraag stel ik mijn lief. Wat zou je willen leren, waar wil je naartoe? Met schommelende benen al luisterend naar zijn wensen, delend en mijmerend over de mijne. Wat willen we gezamenlijk nu we komende tijd meer ruimte voor elkaar gaan krijgen?

De verlangens die we deelden op dit bankje met elkaar draag ik deze dagen met een warm gevoel bij me. Ik voel me ont-zorgd en verheug me om de nieuwe plannen werkelijkheid te maken.
Het verbindt me opnieuw, met mijn lief en met mezelf. We kennen elkaars verlangen en ook onze valkuilen bleven niet onbesproken. Even stil staan.

Hoe sta jij stil bij je wensen?

In de drukte van een zorgend bestaan vergeten we gemakkelijk onze eigen wensen. We kunnen blijven rennen om het de ander naar de zin te maken.
In mijn praktijk geven kinderen vaak aan hoe ouders in deze huidige tijd bol staan van zorgen. Kinderen kunnen daar last van hebben. Ze zien de zorgen in je ogen en nemen ze van je over.

Wat kinderen nodig hebben is een ontspannen en gelukkige ouder.
‘Wat moet ik met jouw zorgen, ik heb er zelf al genoeg!’ Dit zijn de woorden van mijn oudste dochter, destijds 14 jaar. ‘Rot op met je zorgen, mam!’

Ze hield me toen een grote spiegel voor. Ze had behoefte aan mijn aanwezigheid, maar wilde niet mijn zorgen. Die kon ze er echt niet bijhebben. Het opende mijn ogen over mijn rol. Het deed me inzien dat me zorgen maken geen enkele zin heeft.

De wijze les die ik van haar kreeg, werkt door in mijn dagelijkse praktijk waarbinnen ik steeds het evenwicht zoek. Hoe liefdevol aanwezig te zijn bij soms groot leed en toch te kunnen blijven spelen en…. zorgeloos blijven. Vertrouwend op het proces en op het oplossend vermogen van de ander.

Hoe ont-zorg jij?

Neem je de tijd om stil te staan? Te onthaasten en te ontzorgen?

Gaan je zorgen werkelijk over je huidige realiteit of zit ‘je zorgen maken’ ingebakken in oude patronen?

Heel herkenbaar, zelf heb ik het echt mogen afleren en dan nog steekt er zo nu en dan een irreële zorg de kop op.
Zorgen die projecties kunnen zijn uit je eigen binnenwereld.
Zorgen die je mogelijk al hebt gehad toen je nog veel te klein was om je zorgen te maken.
Zorgen om je grote zus die steeds ruzie maakte of om je ouder die zo ongelukkig was.
Andere zorgen… waardoor jij niet toekwam aan spelen en vrij en blij kind kunnen zijn.

Ook van die zorgen kun je je bevrijden. Je kunt aandacht leren schenken aan je innerlijke kind.
Niet langer afhankelijk van de buitenwereld nu je zelf bent opgegroeid. Hoe bevrijdend voor kinderen als de ouder zich vrijmaakt van oud zeer en zorgen. Zo help je niet alleen jezelf maar ook je kind. Want je zorgt ervoor dat je kind een goed voorbeeld krijgt. Iemand die het aandurft een gelukkig mens te zijn.

Dit overdenkend weet ik weer wat me afgelopen jaren motiveerde om mijn deur te openen voor ‘Oudertherapie’. Met dank aan al die mooie lessen die ik van de vele kinderen die ik zag heb gekregen.
Weet je welkom als ik je op weg kan helpen naar meer Zorgeloos Ouderschap.

Bolstraat 1 - 3581 WS Utrecht - m: 06 - 414 23 604 - e: praktijkliesbeth@gmail.com
Bolstraat 1 - 3581 WS Utrecht - m: 06 - 414 23 604 - e: praktijkliesbeth@gmail.com